غلامرضا ممدوحی، معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای خراسان رضوی، حفاظت از منابع آب زیرزمینی را بدون مشارکت واقعی بهره‌برداران ناممکن دانست و اظهار کرد: تجربه خراسان رضوی نشان داده است که تبدیل کشاورزان و بهره‌برداران از مخاطبان سیاست‌های آبی به شرکای تصمیم‌گیری و اجرا، می‌تواند مسیر دستیابی به پایداری منابع آب را هموار کند.
وی با بیان اینکه بحران آب یکی از مهم‌ترین چالش‌های توسعه پایدار کشور است، افزود: تجربه چند دهه گذشته نشان داده اقدامات قانونی و نظارتی، اگرچه بخش مهمی از مدیریت منابع آب محسوب می‌شوند، اما به تنهایی پاسخگوی این بحران نیستند. موفقیت در حفاظت و صیانت از آبخوان‌ها زمانی محقق می‌شود که بهره‌برداران به عنوان بخشی از راه‌حل در فرآیند مدیریت منابع آب مشارکت داشته باشند و نگاه حکمرانی دولتی به مدیریت مشارکتی تغییر کند.
معاون حفاظت و بهره‌برداری شرکت آب منطقه‌ای خراسان رضوی با اشاره به روند شکل‌گیری مدیریت مشارکتی آب در استان گفت: خراسان رضوی از سال ۱۳۸۵ با ایجاد و تقویت تشکل‌های کشاورزی، حرکت به سمت مدیریت مشارکتی را آغاز کرد و از سال ۱۳۹۶ نیز با انعقاد تفاهم‌نامه‌های مدیریت مشارکتی با تشکل‌های بهره‌برداران، این رویکرد وارد مرحله اجرایی شد.
ممدوحی ادامه داد: در حال حاضر ۳۷ تشکل بهره‌برداران آب در خراسان رضوی فعالیت می‌کنند و این شبکه گسترده، زمینه همکاری مؤثر میان دولت و بهره‌برداران را بدون تحمیل هزینه‌های اضافی فراهم کرده است.
وی با تشریح دستاوردهای این رویکرد اظهار کرد: از سال ۱۳۹۸ تاکنون با اجرای مدیریت مشارکتی آب، از اضافه‌برداشت حدود ۸۹۰ میلیون مترمکعب آب از چاه‌های مجاز جلوگیری شده است. همچنین در این مدت، ۱۴ هزار و ۶۰۰ حلقه چاه غیرمجاز با برداشت سالانه ۲۹۰ میلیون مترمکعب آب مسدود و بیش از ۱۱ هزار و ۵۶۴ کنتور هوشمند نیز بر روی ۹۷ درصد چاه‌های کشاورزی استان نصب شده است.
ممدوحی تأکید کرد: مهم‌تر از این دستاوردهای فنی، تغییر نگرشی است که در تعامل میان دولت و بهره‌برداران شکل گرفته، به‌گونه‌ای که تعارض‌ها جای خود را به همکاری، همدلی و مشارکت داده است.
وی در پایان اجرای مدیریت مشارکتی آب را فرآیندی دشوار اما کاملاً امکان‌پذیر دانست و تاکید کرد: با حفظ چارچوب‌ها و ضوابط قانونی، گفت‌وگو و تعامل با بهره‌برداران و کشاورزان از جمله مهم‌ترین مواردی است که می‌تواند اثرات بسیار موثری برای حفاظت از منابع آب داشته باشد.
